4 op de 10 gevallen van kanker zijn te voorkomen
Wereldwijd zijn tot vier op de tien gevallen van kanker te voorkomen. Dat zegt het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC) in een nieuwe analyse die naast levensstijl voor het eerst ook kijkt naar infecties.
De studie in Nature onderzoekt dertig vermijdbare oorzaken, waaronder tabak, alcohol, een hoge body mass index (BMI), lichamelijke inactiviteit, luchtvervuiling, uv-straling, en dus voor het eerst ook negen kankerverwekkende infecties.
Op basis van de resultaten schat het agentschap dat 37% van alle nieuwe kankergevallen in 2022, ongeveer 7,1 miljoen diagnoses, verband hield met vermijdbare oorzaken.
De bevindingen, op basis van gegevens uit 185 landen en 36 soorten kanker, benadrukken het enorme potentieel van preventie om kanker, en al het leed dat daarbij komt kijken, te voorkomen.
Tabak
De studie wijst tabak aan als de belangrijkste vermijdbare oorzaak van kanker. Wereldwijd is roken verantwoordelijk voor 15% van alle nieuwe gevallen, gevolgd door infecties (10%) en alcoholgebruik (3%).
Wat het type van kanker betreft, blijkt uit de cijfers dat long-, maag- en baarmoederhalskanker wereldwijd bijna de helft van alle vermijdbare gevallen van kanker hebben veroorzaakt bij zowel mannen als vrouwen.
Longkanker is voornamelijk het gevolg van roken en luchtvervuiling, maagkanker is het vaakst toe te schrijven aan een infectie met de Helicobacter pylori-bacterie en baarmoederhalskanker wordt overwegend veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV).
‘Dit is de eerste wereldwijde analyse die laat zien hoeveel kankerrisico er voortkomt uit oorzaken die we kunnen voorkomen’, zegt André Ilbawi, teamleider Kankerbestrijding bij de Wereldgezondheidsorganisatie. ‘Door patronen in verschillende landen en bevolkingsgroepen te onderzoeken, kunnen we overheden en individuen voorzien van meer specifieke informatie om veel gevallen van kanker te helpen voorkomen nog voordat ze ontstaan.’
De mate waarin kanker te voorkomen is, blijkt ook veel te verschillen per regio. Vooral in Noord-Afrika blijkt er nog veel winst te halen voor vrouwen, voor mannen is dat vooral in Oost-Azië.
Infecties
Opvallend: de te voorkomen kankers komen vaker voor bij mannen (45%) dan bij vrouwen (30%). Bij mannen is vooral roken verantwoordelijk voor de nieuwe gevallen van kanker, gevolgd door infecties en alcohol. Bij de vrouwen zijn het in de eerste plaats infecties, gevolgd door roken en een hoge body mass index.
Kankeronderzoeker Isabelle Soerjomataram is blij dat deze studie voor het eerst infectieuze oorzaken heeft meegenomen naast gedrags-, milieu- en beroepsrisico's. ‘Het aanpakken van deze vermijdbare oorzaken biedt een van de krachtigste mogelijkheden om de wereldwijde kankerlast te verminderen.’
De resultaten benadrukken de noodzaak van gerichte preventie zoals maatregelen ter bestrijding van tabaksgebruik, alcoholregulering, vaccinatie tegen kankerverwekkende infecties zoals het humaan papillomavirus (HPV) en hepatitis B. Verder kunnen overheden volgens de onderzoekers veel meer inzetten op de verbetering van de luchtkwaliteit, veiligere werkplekken, gezondere voeding en meer beweging.
De vermijdbare risicofactoren aanpakken, voorkomt niet alleen veel leed maar zou de gezondheidszorg ook handen vol geld besparen, besluiten ze.
Niets missen?
Abonneer je op (één van) onze nieuwsbrieven.
